เมื่อเดือนกรกฎาคมปีที่แล้ว ไปให้สัมภาษณ์นิตยสารฟิ้ว ไว้เป็นเกียรติเป็นศรีแก่องค์กร และยังเป็นการประเดิมนิตยสารฟิ้วฉบับพิมพ์แยกเล่มแรกด้วย (ก่อนหน้านั้นฟิ้วเป็นนิตยสารเล่มใหญ่แถมพกใน BIOSCOPE อีกที)

เนื่องด้วยสภาพอากาศ เศรษฐกิจ และอื่น ๆ ฟิ้วเล่มใหญ่จำต้องเปลี่ยนแปลงรูปแบบการดำเนินงานมาเป็นนิตยสารออนไลน์ เต็มตัว (ยังหา business model อยู่ ว่าง ๆ แชร์ช่วยคิดได้) และก็มีโอกาสได้เขียนคอลัมน์ “เล่นจนเป็นเรื่อง” ปิดท้ายเล่ม เนื่องด้วยความเร่งรีบในการเขียน จึงออกมาเป็นเรื่องใกล้ตัวชื่อ “Data Visualisation – เล่าเรื่องจากภาพ”

สำนวนยังลำบาก อ่านยาก วกวน ติได้ตามสะดวกครับ

ดาวน์โหลดไฟล์ต้นฉบับได้ที่นี่ (odt)

เล่นจนเป็นเรื่อง โดย Opendream http://opendream.co.th

Data Visualisation – เล่าเรื่องจากภาพ

มนุษย์พยายามเล่าเก็บบันทึกเรื่องราวของตัวเองมาเนิ่นนาน มนุษย์ยุคประวัติศาสตร์ใช้สิ่วและค้อนสลักเรื่องราวบนแผ่นหิน การจะบันทึกเหตุการณ์ในปีหนึ่งคงจะใช้ผนังถ้ำอย่างน้อยสัก 365 ถ้ำ และคงต้องใช้เวลาอีกหลายปีในการเดินทางเยือนครบทุกถ้ำเพื่อที่จะเข้าใจถึงเหตุการณ์โดยรวมที่จดบันทึกไว้ในถ้ำเหล่านั้น

ในยุคกระดาษและน้ำหมึก มนุษย์ลดพื้นที่การจดบันทึกจากวันละ 1 ถ้ำมาเป็นวันละ 1 แผ่นกระดาษที่ใหญ่ไม่เกินโต๊ะทำงาน ทำให้ลดเวลาการทำความเข้าใจเหตุการณ์ใด ๆ ไปได้มาก แต่ก็ยังไม่น้อยพอ ถึงแม้จะมีบทคัดย่อ แต่กำแพงภาษาก็ยังคงเป็นเรื่องใหญ่

โลกยุคข้อมูลข่าวสารดิจิทัล ที่ข้อมูลหลายล้านล้าน (1,000,000,000,000) ถูกแทนที่ไว้ด้วยด้วยเลข 0 และเลข 1 และเข้าถึงได้ง่ายผ่านทางอินเทอร์เน็ต มนุษย์ยุคคอมพิวเตอร์พบกับปัญหาของการล้นทะลักของข้อมูล (Information overflow) การทำความเข้าใจข้อมูลหลายล้านล้านนั้นอาจจะกินเวลาเท่ากับการเดินทางเยือนถ้ำทั้ง 365 ถ้ำของมนุษย์ยุคหินก็เป็นได้ ถึงแม้จะมีระบบคอมพิวเตอร์ที่ช่วยจัดเก็บและย่อความเนื้อหาเหล่านั้น แต่การข้ามกำแพงภาษาก็ยังคงเป็นเรื่องที่คนส่วนน้อยยากที่จะทำได้ต่อให้มี Google Translate ดังนั้นจึงมีการพยายามทำให้ข้อมูลมากมายมหาศาลนั้นอยู่ในรูปแบบที่ข้ามพ้นข้อจำกัดการเข้าถึงทั้งหลายด้วย “Data Visualisation – การเล่าเรื่องจากภาพ”

ตัวอย่างของการทำ Data Visualisation นั้นมีอยู่มากโดยเฉพาะบนอินเทอร์เน็ต ตัวอย่างที่น่าจะเห็นภาพชัดคือ ลองนึกถึงการที่ผู้คนทั่วไปอยากรู้ความข่าวเกี่ยวโรคระบาดที่เกิดขึ้นทั่วโลก การไปไล่อ่านข่าวในทะเลข้อมูลบนอินเทอร์เน็ตคงจะเป็นเรื่องที่ใหญ่จนนึกไม่ออก แต่นักวิจัยจากมหาวิทยาลัยฮาร์เวิร์ด (Harvard University) ก็ได้ช่วยย่อยความซับซ้อนของข้อมูลเหล่านั้นให้สามารถเห็นได้เพียงแค่ชายตามองที่ http://healthmap.org/

หรืออย่างกรณีวิกฤติซับไพร์ม (Subprime Crisis) ที่ถล่มสหรัฐอเมริกาเมื่อช่วงต้นปี ซึ่งประกอบด้วยปัจจัยรายรอบจำนวนมหาศาล การที่จะให้คนทั่วไปเข้าใจถึงปัจจัยต้นเหตุที่เกี่ยวโยงมายังตัววิกฤตินั้นเป็นไปได้ยากเหลือเกิน เพราะการทำความเข้าใจเรื่องทางเศรษฐศาสตร์คงเป็นเรื่องยากมากสำหรับคนที่ไม่ได้อยู่ในสายการทำงานนั้น แต่ Jonathan Javis (http://jonathanjarvis.com/) ซึ่งเป็นนักออกแบบสื่อและการโต้ตอบ (Interaction and Media designer) ก็ได้ทำวิดีโอที่ย่อวิกฤติซับไพร์มที่กินเวลาหลายปีและประกอบไปด้วยปัจจัยต้นเหตุมหาศาลให้เหลืออยู่ในวิดีโอที่มีความยาว 7 นาทีชื่อ “The Crisis of Credit Visualized” (http://crisisofcredit.com/) ทำให้คนทั่วไปที่ไม่จำเป็นต้องมีความรู้ทางเศรษฐศาสตร์ก็เข้าใจได้อย่างง่าย ๆ

ตัวอย่างเล็ก ๆ น้อย ๆ เหล่านี้น่าจะทำให้พอเห็นภาพของการทำ Data Visualisation ได้ หากอยากรู้เพิ่มเติมหรืออยากเห็น Visualisation แบบเท่ ๆ ก็ลองเข้าไปอ่านดูเพิ่มเติมได้ที่ http://infosthetics.com/